EDITOR’S NOTE (Nick Stamatakis). While Pat. Bartholomew, in his Christmas Encyclical (link here), talks about “religions” in plural, human rights, and talks about “peace” in an abstract way (without even bothering to take a stance about Ukraine, where he himself caused religious violence, although he was warned and has yet to condemn the Israeli genocide in Gaza), AB Anastasios of Albania, a true holy man and arguably the most highly educated and enlightened hierarch of World Orthodoxy today, talks directly about the role of Orthodoxy and does not hesitate to discuss the calamities in Ukraine and Palestine…
BELOW HIS CHRISTMAS MESSAGE IN ENGLISH AND GREEK
===================
†Anastasios
Archbishop of Tirana, Durrës, and All Albania
Christmas 2023
The Endurance of Hope
“Let us run with endurance the race that is set before us…” (Heb. 12:1)
Christ is Born! Glorify Him!
Christmas, the great Christian feast, is not just an occasion to exchange well wishes and gifts, to experience familial warmth and seasonal amusement, or even the offering of spiritual euphoria in our social lives. Above all, it is an inexhaustible source of multidimensional hope – for the value of each human being, for the path of humanity, for the meaning of life. The Nativity of Christ solemnly proclaims that “God so loved the world that He gave His only begotten Son, that whoever believes in Him should not perish but have everlasting life” (John 3:16). As such, we are not alone in the journey of this life. By His Incarnation, the Son and Word of God took on the entire human nature in its spiritual and material substance and refashioned it. It is an Instance that constitutes the core of the Christian revelation; “God is revealed in the flesh” (1 Tim. 3:16). This manifestation of God’s love “in the flesh” constitutes the uniqueness of the Christian faith. Let us accentuate “again and again:” God, the Creator and Lord of the universe, is not an impersonal energy, wisdom, power. He is a personal God Who reveals Himself to the human being, who is in continuous communion with Him. It is a relationship which is experienced by the entire human existence; “God is love, and he who abides in love abides in God, and God in him” (1 John 4:16). God has not abandoned the world, which is assaulted by self-centeredness, hatred, injustice, despair. The feast of the Nativity invites us to reflect that the hope of His presence in our lives is the source of our endurance.
***
The various adversities and impasses that appear in the Redeemer’s earthly path are always faced with the endurance of hope. Already from His Nativity, as depicted in Orthodox iconography, a brilliant peaceful endurance radiates from the gaze of the Holy Mother, Joseph, as well as the shepherds and wise men. Even the gaze of the animals in the humble cave, and of the pack animal which participated in the adventure in foreign lands of the child Jesus, manifest a calm endurance. The endurance of hope radiated by Christmas is not a weakness, on the contrary, it indicates a mystical power. It transforms even the greatest sorrows and weaknesses of the present life by strengthening fortitude, resilience, our struggle for virtues, our efforts for truth and justice. From his personal experience, the Apostle Paul affirms: “tribulation produces endurance; and endurance, character; and character, hope, and hope does not disappoint” (Rom. 5:3-5). With endurance, spiritual persons avail their intellectual and emotional powers. Endurance united with peaceful persistence offers recourse in many impasses of human relationships, health crises, poverty, social upheavals. It leads human life to its fullness: “let endurance have its perfect work, that you may be perfect and complete, lacking nothing” (James 1:4).
Hope sustains endurance and endurance strengthens hope, both draw strength from faith. The references in the Holy Scriptures to endurance are multifaceted and insightful; they help us to move forward “rejoicing in hope, enduring in tribulation, continuing steadfastly in prayer” (Rom. 12:12). Reflecting on the example of our Lord and the saints who followed Him: “let us run with endurance the race that is set before us, looking unto Jesus, the author and perfecter of our faith” (Heb. 12:1-2). With our gaze fixed on Him, we may face all the trials that lie ahead with peace and vigor.
***
Each era has its own upheavals, wars, conflicts, disasters, tragedies, poverty, anguish, despair. Our era is also shaken by protracted and unimaginably cruel wars in numerous corners of the earth and in the nearby Ukraine and Palestine. Disagreements and ruptures afflict even the ecclesiastical environment. Each nation has its own multifaceted problems. Every community, every person, experiences times of melancholy and pain. In all instances, the endurance of hope remains an indispensable guide.
Let us intensify our supplications for the cessation of the lethal conflicts and the various social crises so that peace may prevail on earth. Let us try “through endurance and through the teachings of the Holy Scriptures” to strengthen concord and intensify harmonious cooperation, increasing the hope that is within us. “Now may the God of hope fill [us] with all joy and peace in believing, that [we] may abound in hope by the power of the Holy Spirit” (Rom. 15:13).
Christ is Born! Glorify Him! May the endurance of hope, by the grace of the Triune God, inundate our hearts with brilliant joy and peace, especially during this festal period and throughout the entire coming New Year of 2024.
=======================
†Ἀναστάσιος
Ἀρχιεπίσκοπος Tιράνων, Δυρραχίου καί πάσης Ἀλβανίας
Χριστούγεννα 2023
Υπομονή της ελπίδος
«Δι’ ὑπομονῆς τρέχωμεν τόν προκείμενον ἡμῖν ἀγῶνα…» (Ἑβρ. 12:1)
Χριστός γεννᾶται, δοξάσατε!
Τα Χριστούγεννα, κορυφαία χριστιανική εορτή, δεν είναι απλώς ευκαιρία ανταλλαγής ευχών και δώρων, οικογενειακής θαλπωρής, ψυχαγωγίας, που προσφέρει πνευματική ευφορία στην κοινωνική ζωή. Είναι κυρίως μια ακένωτη πηγή πολυδιάστατης ελπίδος -για την αξία του κάθε ανθρώπινου προσώπου, για την πορεία της ανθρωπότητος, για το νόημα της ζωής. Η Γέννηση του Χριστού διαλαλεί εορταστικά ότι «οὕτως ἠγάπησεν ὁ Θεός τον κόσμον, ὥστε τον Υἱον αὐτοῦ τον μονογενῆ ἔδωκεν, ἵνα πᾶς ὁ πιστεύων εἰς αὐτον μη ἀπόληται, ἀλλ’ ἔχῃ ζωήν αἰώνιον» (Ιω. 3:16). Δεν είμαστε, λοιπόν, μόνοι μας στην περιπέτεια αυτού του βίου. Με την ενανθρώπησή Του ο Υιός και Λόγος του Θεού προσέλαβε ολόκληρη την ανθρώπινη φύση, στην πνευματική και υλική της υπόσταση, και την ανέπλασε. Πρόκειται για ένα Γεγονός που αποτελεί το κέντρο της χριστιανικής αποκαλύψεως∙ «ὁ Θεός ἐφανερώθη ἐν σαρκί» (Α ́ Τιμ. 3:16). Αυτή η φανέρωση της αγάπης του Θεού «ἐν σαρκί» συνιστά τη μοναδικότητα της χριστιανικής πίστεως. Ας το τονίσουμε «ἔτι καί ἔτι»: ο Θεός, ο Δημιουργός και Κύριος του σύμπαντος δεν είναι μια απρόσωπη ενέργεια, σοφία, δύναμη. Είναι προσωπικός Θεός, που αποκαλύπτεται στον άνθρωπο, ο οποίος βρίσκεται σε συνεχή σχέση μαζί Του. Μια σχέση που γίνεται αισθητή από ολόκληρη την ανθρώπινη ύπαρξη∙ «ὁ Θεὸς ἀγάπη ἐστί, καὶ ὁ μένων ἐν τῇ ἀγάπῃ ἐν τῷ Θεῷ μένει καὶ ὁ Θεὸς ἐν αὐτῷ» (Α ́ Ιω. 4:16). Αυτός ο Θεός δεν εγκατέλειψε τον κόσμο, που τον θανατώνουν η εγωπάθεια, το μίσος, η αδικία, η απόγνωση. Η εορτή των Χριστουγέννων μάς καλεί να αναλογιστούμε ότι η ελπίδα της παρουσίας Του μέσα στη ζωή μας αποτελεί την πηγή της υπομονής.
****
Οι ποικίλες αντιξοότητες και τα αδιέξοδα που εμφανίζονται στην επίγεια πορεία του Λυτρωτή αντιμετωπίζονται πάντοτε με υπομονή ελπίδος. Ήδη στη Γέννησή Του, όπως απεικονίζεται στην ορθόδοξη αγιογραφία, μια γαλήνια υπομονή γεμάτη λάμψη αντικατοπτρίζεται στο βλέμμα της Παναγίας Μητέρας, του Ιωσήφ, καθώς και των ποιμένων και των μάγων. Ακόμη και στο βλέμμα των ζώων στο ταπεινό σπήλαιο και του υποζυγίου, που μετείχε στην περιπέτεια της ξενιτιάς του μικρού Ιησού, φανερώνεται μια ήρεμη υπομονή.
Η υπομονή της ελπίδος που εκπέμπεται τα Χριστούγεννα δεν συνιστά αδυναμία, αντιθέτως δηλώνει μια μυστική δύναμη. Μεταμορφώνει και τις μεγαλύτερες θλίψεις και αδυναμίες της παρούσης ζωής ενισχύοντας την αντοχή, το αγωνιστικό φρόνημα, την αντίσταση ποιότητος, τη στήριξη της αλήθειας και της δικαιοσύνης. Από την προσωπική του εμπειρία ο Απόστολος Παύλος βεβαιώνει: «εεἰδότες ὅτι ἡ θλῖψις ὑπομονήν κατεργάζεται, ἡ δε ὑπομονή δοκιμήν, ἡ δε δοκιμή ἐλπίδα, ἡ δε ἐλπίς οὐ καταισχύνει» (Ρωμ. 5:3-5). Με την υπομονή ο πνευματικός άνθρωπος αξιοποιεί καλύτερα τις νοητικές και συναισθηματικές του δυνάμεις. Η υπομονή ενωμένη με ήρεμη επιμονή ανοίγει περάσματα σε πολλά αδιέξοδα ανθρώπινων σχέσεων, σε κρίσεις υγείας, στη φτώχεια, σε κοινωνικές αναταράξεις. Οδηγεί την ανθρώπινη ζωή στην ωριμότητα «ἡ δε ὑπομονή ἔργον τέλειον ἐχέτω, ἵνα ἦτε τέλειοι και ὁλόκληροι ἐν μηδενί λειπόμενοι» (Ιακ. 1:4).
Η ελπίδα στηρίζει την υπομονή και η υπομονή ενισχύει την ελπίδα, αντλώντας και οι δύο δύναμη από την πίστη. Οι αναφορές της Αγίας Γραφής στην υπομονή είναι πολύπτυχες και διορατικές. Μας βοηθούν να πορευόμαστε «τῇ ἐλπίδι χαίροντες τῇ θλίψει ὑπομένοντες, τῇ προσευχῇ προσκαρτεροῦντες» (Ρωμ. 12:12). Αναλογιζόμενοι το παράδειγμα του Κυρίου ημών και των αγίων που τον ακολούθησαν: «δι’ ὑπομονῆς τρέχωμεν τον προκείμενον ἡμῖν ἀγῶνα, ἀφορῶντες εἰς τον τῆς πίστεως ἀρχηγόν και τελειωτήν Ἰησοῦν» (Εβρ. 12:1-2). Με το βλέμμα προσηλωμένο σ’ Αυτόν, αντιμετωπίζουμε νηφάλια και σθεναρά όλες τις δοκιμασίες που ορθώνονται μπροστά μας.
****
Κάθε εποχή έχει τις δικές της αναταραχές, πολεμικές συγκρούσεις, καταστροφές, τραγωδίες, ανέχεια, σπαραγμό, απελπισία. Και η δική μας συγκλονίζεται από παρατεινόμενους αδιανόητα σκληρούς πολέμους σε πολλές γωνιές της γης και κοντύτερα στην Ουκρανία και στην Παλαιστίνη. Αντιθέσεις και ρήγματα ταλαιπωρούν ακόμη και τα εκκλησιαστικά περιβάλλοντα. Κάθε λαός έχει τα δικά του πολύμορφα προβλήματα. Κάθε κοινότητα, κάθε άνθρωπος βιώνει ώρες μελαγχολίας και πόνου. Για όλες τις περιπτώσεις, απαραίτητος οδηγός παραμένει η υπομονή της ελπίδος.
Ας εντείνουμε την ικεσία μας για κατάπαυση των φονικών συγκρούσεων και των ποικίλων κοινωνικών κρίσεων, ώστε να επικρατήσει όπου γης ειρήνη. Ας προσπαθήσουμε «διά τῆς ὑπομονῆς καί τῆς παρακλήσεως τῶν Γραφῶν» να ενισχύσουμε την ομοφροσύνη μεταξύ μας και την αρμονική συνεργασία, αυξάνοντας την ελπίδα μέσα μας. «Ὁ δε Θεός τῆς ἐλπίδος πληρώσαι ὑμᾶς πάσης χαρᾶς και εἰρήνης ἐν τῷ πιστεύειν, εἰς το περισσεύειν ὑμᾶς ἐν τῇ ἐλπίδι ἐν δυνάμει Πνεύματος Ἁγίου» (Ρωμ. 15:13).
Χριστός γεννάται, δοξάσατε! Η υπομονή της ελπίδος ας πλημμυρίζει, με τη χάρη του Τριαδικού Θεού, τις καρδιές μας με ολοφώτεινη χαρά και ειρήνη, ιδιαιτέρως, στη διάρκεια αυτών των εορτών του Δωδεκαημέρου και σε όλο το ερχόμενο Νέο Έτος 2024.
AXIOS to Archbishop Anastasios of Albania!